Schuldhulp procedures

Er zijn verschillende procedures bij schuldhulpverlening, vaak wordt er een minnelijk of een wettelijk traject doorlopen.

Het minnelijk traject voor het aflossen van schulden bestaat uit de volgende onderdelen:

• Het inventariseren van schulden;
• Het berekenen van de afloscapaciteit;
• Het formuleren van een voorstel aan schuldeisers;
• Als schuldeisers akkoord gaan en de cliënt voldoet binnen 36 maanden aan zijn verplichtingen,volgt een volledige kwijting van alle schulden.

Als één of meer schuldeisers weigeren, is het minnelijk traject mislukt. Komt een cliënt de afspraken niet na, dan wordt het minnelijk traject beëindigd.

Voor het instellen van een wettelijk traject, dient er eerst een minnelijk traject doorlopen te zijn.

Het wettelijke traject bestaat uit de volgende onderdelen:

• Aanvraag verklaring ex.285 (een verklaring die, op grond van het faillissementsrecht, absoluut noodzakelijk is om toegang tot de rechtbank te krijgen) bij de gemeente;
• Aanvraag traject bij de rechtbank;
• Rechter-commissaris toetst de aanvraag;
• Cliënt wordt toegelaten;
• Toewijzing bewindvoerder en rechter-commissaris;
• Blokkeren van de post gedurende een bepaalde periode;
• Advertentie in de krant plaatsen om schuldeisers te informeren;
• Schuldsaneringsbeslissingen opnemen in het Centraal Insolventieregister en het Landelijk Register Schuldsanering;
• Bewindvoerder rapporteert halfjaarlijks aan rechtbank;
• Bewindvoerder stelt eindverslag op over de wijze waarop het traject is verlopen t.b.v de rechtbank;
• Eindzitting, bij positief oordeel beëindiging van schuldsaneringsregeling. De (resterende) schulden worden omgezet in natuurlijke verbintenissen en de schuldenaar ontvangt een "schone lei";
• Publicatie beëindiging schuldsaneringsregeling. Deze publicatie is ook terug te vinden in het Centraal Insolventieregister en het Landelijk Register Schuldsanering.

Tijdens het traject mogen cliënten geen nieuwe schulden maken, moeten ze zich maximaal inzetten om de schulden af te lossen. Dat moet in 36 maanden gebeurd zijn. Schuldeisers zijn verplicht kwijtschelding te verlenen. De rechter-commissaris houdt toezicht op de uitvoering van het vastgestelde saneringsplan.

In een aantal gemeenten zijn bureaus actief die een integraal aanbod voor schuldhulpverlening doen. Vaak gaat het om een samenwerkingsverband van sociale diensten, kredietbanken en het Algemeen Maatschappelijk Werk. In enkele gemeenten, bijvoorbeeld in Tilburg, is er één bureau voor integrale schuldhulpverlening dat onder regie van de gemeente alle voorzieningen onder één dak heeft samengebracht en intensief samenwerkt met de zorginstellingen in de stad. De samenwerking bestaat uit het tijdig indiceren van een zogeheten tweesporenbeleid, als er naast schuldsanering ook een behandeling nodig is, bijvoorbeeld bij verslaving of rouwverwerking. Beide hulptrajecten lopen dan gelijktijdig op, er is regelmatig overleg om af te spreken wie wat doet en om te checken in welke fase van het proces men zich bevindt.

Bij de integrale aanpak werk je idealiter zowel aan oorzaak als gevolg van de schulden. Vanaf het eerste moment van de aanmelding ga je met de cliënt aan de slag. De medewerking van de cliënt is de allerbelangrijkste voorwaarde voor succesvolle hulpverlening. Cliënten moeten goed geïnformeerd en begeleid worden om ze gemotiveerd en bij de les te houden; velen hopen namelijk op een ‘zak met geld’ en willen hun leven niet veranderen.